Prikkel de fantasie van je lezers met deze zes tips voor leesbare, smeuïge teksten. Als het dan ook nog lukt om de artikelen in de krant kort en bondig te houden, is die Schoolkrant Award van jullie.
TIP 1. Laat het verhaal ‘zien’
Je kunt de volgende zinnen uit een persbericht overnemen:
‘Ordehandhavers pakten gisteren een scholier op bij protesten in een
sportaccommodatie.’
Tja… je ziet het niet echt voor je. Lees nou deze versie:
‘Agenten arresteerden gisterenavond een scholier tijdens hevige
rellen in een voetbalstadion.’
Waarom leest de tweede zin veel lekkerder? Hij is beeldend geschreven.
Dat doe je door concrete woorden te gebruiken. Ordehandhavers
worden agenten, een accommodatie wordt een voetbalstadion en
de protesten worden hevige rellen. Met andere woorden: noem het
beestje bij zijn naam en je slaat de spijker op zijn kop!
TIP 2. Hoe te beginnen?
Er komt een coffeeshop in de buurt van je school. Directie en ouders
zijn witheet! Ze zien het al voor zich: duistere figuren die bij school
rondhangen, scholieren die stoned in de klas zitten. Het is absoluut
nieuws, maar waar begin je mee? Met de komst van de coffeeshop of
de woede van ouders en directie? Wat moet in de eerste zin?
Iedere journalist moet ze kunnen opdreunen: wie, wat, waar, waarom,
wanneer en hoe? Het is de informatie die je in een nieuwsartikel
zo snel mogelijk weggeeft. Dus meteen neerpennen: wie heeft wat
wanneer gedaan? Waar was het en waarom werd het gedaan?
De volgorde van de w’s en de h kan per artikel anders zijn. In het
geval van de coffeeshop beantwoord je in de eerste zin wie boos zijn,
waar het zich afspeelt en waarom ze boos zijn.
TIP 3. Less is more
Je geeft in een krant zo veel mogelijk informatie in zo min mogelijk
woorden. Want ja, de krant is niet van elastiek. Dus kort en bondig
schrijven! Dat doe je door overbodige woorden weg te laten. Praktische
tip: vervang lange uitdrukkingen door één woord. Neem ‘een
groot aantal’. Dat is met een woord te zeggen: ‘veel’. Of wat dacht je
van ‘op het gebied van’ waar je ‘over’ van maakt.
TIP 4. Dubbele zinnen = nutteloze verspilling
Vind jij dit ook zo’n nutteloze verspilling van je tijd? Nou, in ieder geval
van woorden. Een verspilling is altijd nutteloos, schrap het woord
‘nutteloos’ dus!
TIP 5. Actie in je teksten!
Zullen we het hebben over actief en passief schrijven? Je hebt zinnen
waarvan je spontaan in slaap sukkelt, zoals die in de eerste zin van
deze tip. Het euvel zit hem vooral in het woord ‘zullen’. Zullen we dat
woord zo veel mogelijk vermijden?
TIP 6. Afwisseling in woorden
Zoek steeds swingende synoniemen voor woorden. Iemand die moe
is, kan ook afgemat zijn. Iemand kan lopen óf sjokken. Iemand kan
boos óf ziedend zijn.
Deze tips zijn samengesteld door Marloes Geboers, docent aan de opleiding Media, Informatie en Communicatie van de Hogeschool van Amsterdam. Ze heeft zelf journalistiek en politicologie gestudeerd en schrijft de column Poef in het blad Zo Zit Dat.
